‘ABD’nin İran’a sunduğu 15 maddelik barış planı reddedildi’

Bloomberg’e göre, ABD, İran’a çatışmayı sonlandırmak için 15 maddelik bir plan sundu ancak Tahran bu planı reddetti. Plan, İran’ın nükleer programını tamamen durdurmasını, balistik füze kapasitesini sınırlamasını ve terör örgütlerine desteği kesmesini içerirken, karşılığında yaptırımların kaldırılmasını ve sivil nükleer enerji desteği vadediyor.

Haberde, “Washington’un planı, 12 talep ve buna karşılık ABD’nin yerine getireceği 3 maddeyi içeriyor” ifadelerine yer verildi.

Belgede yer alan 15 madde şu şekilde sıralanıyor:

1. Hürmüz Boğazı açık kalacak ve gemiler için serbest bölge olacak;
2. İran’ın balistik füzelerinin sayısı ve menzili sınırlandırılacak;
3. İran füzeleri yalnızca savunma amaçlı kullanılacak;
4. Tahran tüm nükleer kapasitesinden ve tesislerinden vazgeçecek;
5. İran, nükleer silah sahibi olmaktan feragat edecek;
6. İran topraklarında uranyum zenginleştirme faaliyetinde bulunmayacak;
7. İran’ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokları, belirlenen bir takvim doğrultusunda UAEA’ya (Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı) teslim edilecek;
8. Fordow, İsfahan ve Natanz’daki nükleer tesisler sökülecek ve devre dışı bırakılacak;
9. İran, nükleer alanında tam şeffaflık sağlayacak ve bağımsız denetimlere izin verecek;
10. İran, vekil örgütler aracılığıyla faaliyet gösteren terör örgütlerine desteği kesecek;
11. Tahran, bu tür gruplara finansman ve yardım sağlamayı durduracak;
12. İran, savaşın sona erdiğini ilan edecek;
13. İran’a yönelik uygulanan yaptırımlar kaldırılacak;
14. Washington, Buşehr Nükleer Santrali’nde sivil nükleer enerji geliştirilmesi için destek sağlayacak;
15. Yaptırımların yeniden devreye alınması mekanizması ortadan kaldırılacak.

Bloomberg’in aktardığına göre Tahran, Washington tarafından iletilen talepleri “mantıksız” bularak reddetti. Beyaz Saray, ajansın konuya ilişkin yorum talebine yanıt vermedi.

İran devlet televizyonu ise bugün yayınladığı haberinde, ülkenin tüm talepleri karşılanana kadar “her türlü saldırganlığa karşı koyma” niyetinde olduğunu bildirdi. Bu talepler arasında, gelecekte savaşın tekrar etmeyeceğine dair güvence verilmesi, zararların tazmini ve Hürmüz Boğazı üzerinde kontrolün sağlanması yer alıyor.

ABD Başkanı Donald Trump, pazartesi günü yaptığı açıklamada, tarafların sözde bir ateşkes üzerinde anlaştığını, bu nedenle İran’daki enerji altyapısına yönelik saldırıların beş günlüğüne durdurulması talimatı verdiğini söylemişti. Tahran ise bu açıklamayı, “piyasalara yönelik psikolojik bir operasyon ve manipülasyon girişimi” olarak nitelendirmişti.