İngiltere'den İsrail politikasında itiraf: Harekete geçmekte geciktik

İngiltere, Fransa ve Kanada'nın öncülüğünde 12 ülke, işgal altındaki Batı Şeria'daki İsrail yerleşimlerine yönelik ticari kısıtlamaları destekleyen ortak bildiri yayımladı. İngiltere Başbakanı Andy Burnham, Londra'nın geçmişte “İsrail karşıtı olmakla suçlanma korkusuyla” harekete geçmekte tereddüt ettiğini söyledi. İngiliz hükümeti, iki devletli çözümü korumak amacıyla yeni yaptırımlar açıkladı.

 

İngiltere'nin de aralarında bulunduğu 12 ülke, İsrail hükümetinin işgal altındaki Batı Şeria'daki yerleşim politikasının iki devletli çözüm ihtimalini giderek zayıflattığını belirterek ortak bildiri yayımladı. Bildiride İsrail'den yerleşimlerin genişletilmesini durdurması ve yerleşimci şiddetiyle ilgili hesap verebilirliği sağlaması istendi.

 

Ortak açıklamaya Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İzlanda, İrlanda, Norveç, Polonya, Portekiz, İspanya, İsveç ve İngiltere imza attı. Ülkeler, uluslararası hukuka göre yasa dışı kabul edilen yerleşimlerde üretilen mallara yönelik ulusal veya Avrupa düzeyinde ticaret kısıtlamaları getirme ya da bu yöndeki tedbirleri değerlendirme niyetlerini açıkladı. İngiltere, Fransa ve Kanada ise yerleşim mallarının ithalatını yasaklayacak ulusal düzenlemeler hazırlayacaklarını bildirdi.

 

İngiltere Başbakanı Andy Burnham da hükümetin politikasını savunurken geçmiş döneme ilişkin dikkat çeken bir değerlendirmede bulundu:

 

“Çok uzun süredir harekete geçmekte tereddüt ettik; İsrail karşıtı olmakla suçlanmaktan korktuk.” (Andy Burnham)

 

Burnham, alınan tedbirlerin İsrail halkını hedeflemediğini, mevcut İsrail hükümetinin politikalarına yönelik olduğunu ifade etti. Filistinlilerin yaşadığı acıları “dünyanın vicdanında bir yara” olarak nitelendiren Burnham, iki devletli çözüm çağrılarının somut adımlarla desteklenmediği takdirde anlamını kaybedeceğini belirtti.

 

Burnham daha önce, İngiltere'nin Gazze konusunda ateşkes çağrısı yapmakta da geç kaldığını kabul etmişti. Temmuz ayında yaptığı açıklamada, “İngiltere ateşkes çağrısı yapmakta çok yavaş kaldı” ifadelerini kullanmış ve ülkesinin İsrail hükümeti üzerindeki baskıyı artırması gerektiğini söylemişti.

 

 

İngiltere Dışişleri Bakanı Ed Miliband, 8 Eylül'de Avam Kamarası'nda yaptığı açıklamada hükümetin İsrail-Filistin politikasındaki yeni tedbirleri duyurdu. İngiliz hükümeti, Filistin topraklarındaki İsrail işgalinin hukuka aykırı olduğu sonucuna vardığını açıkladı ve yasa dışı yerleşim faaliyetlerini destekleyen kişi ve şirketlere karşı yeni yaptırım yetkileri getirileceğini bildirdi.

 

Miliband, İsrail'in güvenlik hakkını ve iki devletli çözümü desteklediklerini vurgularken Filistinlilerin uğradığı haksızlıkların görmezden gelinemeyeceğini söyledi. Yeni politikanın, yerleşim faaliyetlerini destekleyen veya bunlardan ekonomik kazanç sağlayan kişi ve kuruluşları da kapsayabilecek şekilde genişletilmesi planlanıyor.

 

İsrail yönetimi ise İngiltere'nin kararlarına sert tepki gösterdi. İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, Doğu Kudüs'teki İngiliz Konsolosluğunun kapatılacağını açıkladı. İsrail ayrıca bazı İngiliz vatandaşlarına ülkeye giriş yasağı getirdi.