Suriye ile Rusya, Hmeymim ve Tartus üsleri için anlaştı

Suriye ile Rusya, Hmeymim ve Tartus’taki Rus üslerinin geleceği konusunda mutabakat zaptına vardı. Sivil nitelikteki tesislerin yönetimi aşamalı olarak Suriye’ye devredilecek. Askeri tesisler ise ortak eğitim merkezlerine dönüştürülecek. Şam yönetimine göre dönüşüm süreci en fazla üç ay içinde tamamlanacak. Reuters ve AP de anlaşmayı bağımsız olarak doğruladı.

Suriye ile Rusya, yaklaşık bir buçuk yıldır devam eden görüşmelerin ardından Rusya'nın Suriye kıyısındaki askeri varlığının geleceğini yeniden düzenleyen bir mutabakata vardı. Suriye Dışişleri Bakanlığına dayandırılan açıklamaya göre anlaşma, Hmeymim ve Tartus’taki mevcut yapının önemli ölçüde değiştirilmesini öngörüyor. Reuters, AP ve Financial Times anlaşmanın ana unsurlarını doğruladı.

Mutabakat kapsamında sivil nitelikteki tesislerin yönetimi Suriye devletine geçecek. Hmeymim'deki havalimanı altyapısı ile Tartus Limanı'ndaki 4'üncü ticari rıhtımın aşamalı biçimde Suriye'nin sivil yönetim sistemine dahil edilmesi öngörülüyor. Reuters'a göre Suriye Limanlar ve Gümrük Genel İdaresi, Tartus Limanı'nın ticari bölümlerinin yönetimini üstlenecek.

Rus üsleri ortak eğitim merkezlerine dönüşecek

Anlaşmanın askeri tesislerle ilgili bölümü ise Rusya'nın Suriye'deki varlığının tamamen sona ermesinden ziyade statüsünün değiştirilmesini içeriyor. Hmeymim ve Tartus'taki askeri nitelikteki tesislerin mevcut işlevlerinin yeniden düzenlenerek ortak eğitim ve yeterlilik merkezlerine dönüştürülmesi kararlaştırıldı.

Suriye tarafının açıklamasına göre yeni düzenlemelerin iki ülkenin karşılıklı çıkarlarını koruyacak biçimde uygulanması planlanıyor. Mutabakat zaptında dönüşümün tamamlanması için en fazla üç aylık süre öngörüldü. Bu sürecin ardından yeni statünün uygulanmasına geçilecek.

Esad'ın devrilmesinin ardından müzakereler başlamıştı

Rusya, 2015'te Beşar Esad yönetiminin talebi üzerine Suriye'deki savaşa doğrudan askeri müdahalede bulunmuş ve Hmeymim Hava Üssü'nü operasyonlarının ana merkezlerinden biri haline getirmişti. Tartus'taki Rus askeri varlığının geçmişi ise Sovyetler Birliği dönemine kadar uzanıyor.

Beşar Esad yönetiminin Aralık 2024'te devrilmesinden sonra Rusya'nın ülkedeki askeri tesislerinin geleceği belirsiz hale gelmişti. Moskova ile yeni Şam yönetimi arasında üslerin statüsü konusunda görüşmeler yürütülüyordu. Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara da kısa süre önce Rus askeri varlığının Hmeymim ve Tartus'un bir bölümünde sınırlandırıldığını, üslerin geleceğine ilişkin görüşmelerin sürdüğünü açıklamıştı.

Son mutabakat, bu müzakerelerin yaklaşık 18 ay sonra anlaşmayla sonuçlandığını gösteriyor. Düzenleme, Rusya'nın Suriye kıyısındaki askeri varlığını önceki statüsüyle sürdürmesi yerine, Suriye yönetiminin daha fazla kontrol sahibi olduğu ortak bir yapıya dönüştürüyor.

Kaynak: SANA, Reuters, AP, Financial Times
Derleme: OGÜNhaber GPT