İran gerilimiyle yükselen petrol fiyatları enflasyon kaygılarını büyüttü. Piyasalarda Fed’in temmuz toplantısında faiz artıracağı beklentisi yüzde 35-38’e çıktı.
ABD-İran çatışmasının yeniden şiddetlenmesiyle petrol fiyatlarında yaşanan yükseliş, ABD’de enflasyonun kalıcı olabileceği endişesini güçlendirdi. Fed’in 28-29 Temmuz toplantısında faiz artırma ihtimali kısa sürede yaklaşık üç katına çıkarken, ekonomistlerin çoğu politika faizinin yüzde 3,50-3,75 aralığında korunmasını bekliyor. Piyasaların odağında Fed Başkanı Kevin Warsh’ın vereceği mesajlar bulunuyor.
Orta Doğu’daki çatışmaların yeniden tırmanması ve petrol arzına ilişkin endişelerin güçlenmesi, ABD Merkez Bankasının faiz politikasına yönelik piyasa beklentilerini değiştirdi. Fed fon vadeli işlemlerine dayanan fiyatlamalarda, 28-29 Temmuz 2026’daki toplantıda 25 baz puanlık faiz artışı ihtimali yaklaşık yüzde 10-13 seviyesinden yüzde 35-38 bandına yükseldi. Böylece faiz artırımı beklentisi yaklaşık bir haftada üç katına çıktı.
Fed’in resmî takvimine göre Federal Açık Piyasa Komitesi, 28-29 Temmuz tarihlerinde toplanacak. Faiz kararı 29 Temmuz’da açıklanacak, ardından Fed Başkanı Kevin Warsh basın toplantısı düzenleyecek.
Piyasalardaki beklenti değişiminin temelinde petrol fiyatlarının enflasyon üzerindeki olası etkisi bulunuyor. Reuters’ın ekonomist anketine göre Orta Doğu’daki gerilimin yeniden yükselmesinin ardından petrol fiyatları kısa sürede yaklaşık yüzde 25 arttı. Enerji maliyetlerindeki yükselişin, Fed’in yüzde 2’lik hedefinin üzerinde seyreden enflasyondaki son yavaşlamayı tersine çevirebileceği değerlendiriliyor.
Bununla birlikte faiz artırımı henüz piyasaların ana senaryosu değil. Reuters’ın 17-21 Temmuz tarihleri arasında 104 ekonomistle gerçekleştirdiği ankete katılanların tamamı, Fed’in temmuz toplantısında politika faizini yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit bırakmasını bekledi. Katılımcıların 78’i yıl sonuna kadar faizlerde değişiklik öngörmedi.
Ekonomistler ile finansal piyasaların beklentileri arasındaki fark, enerji fiyatlarının geleceğine ilişkin belirsizlikten kaynaklanıyor. Piyasa fiyatlamaları kısa vadeli risklere hızla tepki verirken, ekonomistler petrol şokunun kalıcı olup olmayacağına ve çekirdek enflasyona ne ölçüde yansıyacağına odaklanıyor.
New York Fed Başkanı John Williams, enerji fiyatlarındaki yükselişin zamanla hafiflemesinin makul bir temel senaryo olduğunu belirtirken, petrol fiyatlarının gelecek 6-12 ay içinde gerileyebileceğini ifade etti. Bu değerlendirme, Fed içinde petrol şokunun kalıcı enflasyona dönüşmeyebileceği görüşünün de bulunduğunu gösteriyor.
Fed Başkanı Kevin Warsh ise enflasyonu yüzde 2 hedefine döndürme konusundaki kararlılığını vurgulamasına rağmen, temmuz toplantısında izlenecek faiz politikasına ilişkin net bir yönlendirme yapmadı. Bu nedenle yatırımcılar, faiz kararının yanı sıra Warsh’ın enerji fiyatları, enflasyon beklentileri ve ilerleyen toplantılarda olası faiz artışlarına ilişkin açıklamalarını yakından takip edecek.
Petrol fiyatlarının yüksek seviyelerde kalması durumunda ulaşım, üretim ve tüketici fiyatları üzerinden enflasyon baskısının artabileceği değerlendiriliyor. Buna karşılık enerji fiyatlarında hızlı bir geri çekilme yaşanması, Fed’in faizleri sabit tutarak ekonomik verileri izlemeye devam etmesini kolaylaştırabilir.
Kaynak: ABD Merkez Bankası, Reuters, Financial Times, MarketWatch, Yahoo Finance
Derleme: OGÜNhaber GPT