AJANSLAR -
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Türkiye'de düzenlenen COP31 Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı'nda yaptığı konuşmada, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik askeri operasyonlarının çevreye verdiği zararların karşılanması gerektiğini söyledi. Pezeşkiyan, savaş sırasında meydana gelen çevresel yıkımın da uluslararası iklim politikalarının bir parçası olması çağrısında bulundu.
Konferansın üçüncü gününde dünya liderlerine seslenen Pezeşkiyan, askeri saldırıların çevresel sonuçlarının kayıt altına alınması, değerlendirilmesi ve zararların tazmin edilmesi için uluslararası mekanizmalar oluşturulmasını istedi.
İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, "Uluslararası toplumdan, barış zamanındaki iklim taahhütleri ile savaş zamanındaki sorumluluklar arasında gerçek ve anlamlı bir bağ kurmasını, askeri saldırıların yol açtığı çevresel zararları belgelemesini ve değerlendirmesini, tazminat mekanizmaları geliştirmesini bekliyoruz." dedi.
Pezeşkiyan, çevrenin korunmasına yönelik uluslararası sorumlulukların yalnızca barış dönemleriyle sınırlı kalmaması gerektiğini savundu.
Mevcut uluslararası iklim anlaşmaları, gelişmekte olan ülkelerin iklim değişikliğine uyum sağlaması ve ortaya çıkan zararların karşılanması için mali destek mekanizmaları içeriyor. Ancak askeri saldırıların çevreye verdiği zararların tazmin edilmesine ilişkin özel bir düzenleme bulunmuyor.
Öte yandan uluslararası bilim insanlarından oluşan bir grubun salı günü yayımladığı raporda, küresel fosil yakıt kaynaklı emisyonların bu yıl hafifçe azalmasının beklendiği belirtildi.
Raporda, bu düşüşte İran'daki savaşın ardından yükselen yakıt fiyatlarının ve yenilenebilir enerji kullanımındaki artışın da etkili olduğu ifade edildi.
ABD ve İsrail konferansa resmi heyet göndermedi
Pezeşkiyan'ın tazminat talebinde bulunduğu ABD ve İsrail, Antalya'daki COP31 konferansına resmi heyet göndermedi.
Türkiye, İsrail hükümetini 11-12 Kasım tarihlerindeki liderler zirvesine davet etmedi. COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, İsrail'in BM çatısı altında düzenlenen iklim müzakerelerine katılma hakkının sürdüğünü belirtmişti. Ancak İsrail, bu hakkına rağmen konferansa heyet göndermedi.
ABD ise Paris İklim Anlaşması'ndan çekilmesinin ardından üst üste ikinci yıl COP'a resmi federal hükümet heyeti göndermedi. Buna karşılık Amerikan eyalet ve yerel yönetimlerinden yetkililer ile sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri konferansa katıldı.
