Disney ve ABC, ABD Federal İletişim Komisyonunun sekiz ABC istasyonunun yayın lisanslarını normal tarihlerinden yıllar önce incelemeye almasına karşı mahkemeye başvurdu. Şirketler, uygulamanın Trump yönetiminin eleştirel yayınlara yönelik "misilleme kampanyasının" parçası olduğunu savunuyor. FCC ise süreci Disney'in çeşitlilik politikalarına ilişkin incelemeyle gerekçelendiriyor. Gerilim, Jimmy Kimmel'ın Melania Trump hakkındaki şakasının ardından tırmanmıştı.
ABD Başkanı Donald Trump ile Disney'e ait ABC arasındaki gerilim mahkemeye taşındı. Disney ve ABC, Federal İletişim Komisyonunun (FCC) sekiz ABC televizyon istasyonunun yayın lisanslarını normal yenileme tarihlerinden yıllar önce incelemeye almasına karşı Washington'daki federal mahkemede dava açtı. Şirketler, düzenleyici kurumun kararının ABD Anayasası'nın ifade ve basın özgürlüğünü koruyan Birinci Değişikliği ihlal ettiğini savunuyor.
Reuters'a göre Disney ve ABC, FCC'nin uygulamasının Trump yönetiminin ABC'yi yayın içerikleri nedeniyle hedef alan bir misilleme kampanyasının parçası olduğunu ileri sürdü. Şirketler, mahkemeden erken lisans inceleme sürecinin durdurulması için geçici tedbir talep etti.
Kimmel'ın Melania Trump şakası sonrası gerilim tırmandı
Davanın arka planında ABC'nin yayınları nedeniyle Trump yönetimiyle yaşadığı uzun süredir devam eden gerilim bulunuyor.
FCC, 27 Nisan'da Başkan Trump'ın ABC'ye Jimmy Kimmel'ı işten çıkarma çağrısında bulunmasından bir gün sonra Disney'e ait sekiz ABC istasyonunun lisanslarının erken yenileme sürecine alınmasını istedi. Trump'ın çıkışı, Kimmel'ın First Lady Melania Trump hakkında yaptığı bir şakanın ardından gelmişti.
Normal koşullarda söz konusu istasyonların lisanslarının bir bölümünün yenileme süreci 2028'den önce başlamayacaktı. Reuters, büyük bir televizyon yayıncısı için bu tür bir erken lisans incelemesinin 50 yılı aşkın süredir uygulanmadığını bildirdi.
ABC, mayıs ayında FCC'nin talebine uyarak lisans başvurularını "itiraz kaydıyla" yaptı ancak işlemin hukuka aykırı ve anayasaya aykırı olduğunu savundu.
ABC: Amaç yayıncıları korkutmak
ABC, 30 Temmuz'da FCC'ye sunduğu belgelerde sürecin yalnızca kendi istasyonlarını ilgilendirmediğini savundu. Şirket, yönetimin beğenmediği haber ve yorumlar nedeniyle lisans yetkisinin kullanılmasının diğer medya kuruluşlarına da gözdağı niteliğinde olduğunu ileri sürdü.
Disney ve ABC'nin mahkemeye sunduğu dava da bu savunmayı bir adım ileri taşıdı. Şirketler, hükümetin bir yayın kuruluşunun editoryal tercihlerini cezalandırmak amacıyla lisanslama yetkisini kullanamayacağını belirtiyor.
FCC farklı gerekçe gösteriyor
FCC ise Disney ve ABC'nin siyasi misilleme iddiasını kabul etmiyor. Kurum, erken lisans incelemesini Disney'in çeşitlilik, eşitlik ve kapsayıcılık politikalarının federal mevzuata ve ayrımcılık karşıtı kurallara uygun olup olmadığına yönelik daha önce başlatılan incelemeyle ilişkilendiriyor.
FCC Başkanı Brendan Carr'ın yürüttüğü incelemeye karşı Demokrat senatörler de tepki gösterdi. Senatörler, mayıs ayında Carr'a gönderdikleri mektupta lisansların erken incelemeye alınmasının Trump'ın Kimmel'ın kovulmasını istemesinden hemen sonra gerçekleşmesine dikkat çekerek FCC'yi yetkisini siyasi baskı aracı olarak kullanmakla suçladı.
Basın özgürlüğü açısından kritik dava
Dava, Disney ile Trump yönetimi arasındaki anlaşmazlığın ötesinde ABD'de hükümetin yayın lisansları üzerindeki düzenleyici yetkisinin sınırlarının belirlenmesi açısından önem taşıyor.
Mahkemenin Disney ve ABC'nin iddialarını kabul etmesi durumunda FCC'nin erken lisans incelemesi durdurulabilir. Aksi yöndeki bir karar ise sekiz ABC istasyonunun lisanslarının planlanandan yıllar önce değerlendirilmesinin önünü açık bırakacak.
Kaynak: Reuters, FCC, ABC, CBS News, ABD Senatosu
Derleme: OGÜNhaber GPT